Súrefni eða ekki súrefni

Svona verð ég, að æfa súrefnisskort í Cape Town í vetur. Klárlega.

Að anda eða ekki anda… þetta er pínu spurning um það ;-)

Það er jafnmikið súrefni í loftinu á toppi Kilimanjaro og við sjávarmál. Loftþrýstingurinn er hinsvegar 60% lægri, sem þýðir að lungun eiga erfiðara með að taka inn loft. Semsagt, hver andardráttur skilar mér aðeins 40% af súrefninu sem ég fæ venjulega, og ég þarf því að anda dýpra og oftar til að ná inn sama súrefnismagni og við sjávarmál. Öll hreyfing verður mun orkufrekari og erfiðari.

Æi, flestir sem hafa einhverja svona háloftareynslu segja að þetta verði ekkert mál. Svo er þetta víst eitt auðveldasta svona háa fjallið að ganga upp á. Semsagt gangan er ekki brött, ekkert klifur, þarf ekki ísbrodda, reipi eða neitt svona alvöru. Mæti bara í mínum gönguskóm (nema þeir eru ónýtir, þarf að kaupa nýja og ganga þá til fyrst). Og svo þarf ég víst hlýrri dúnúlpu. Göngustafi. Svefnpoka. Bakpoka…

En þetta snýst ekkert um gönguna upp. Þeir sem þekkja mig fyrir horn vita að ég er ekki sjúk í fjallgöngur en læt mig hafa það til að fá að fljúga. Það er hægt að plata mig í göngu upp á hvaða fjall sem er, með 15 kg græjurnar mínar á bakinu, ef það er séns á flugi niður. Og ég væri alls ekki að arka upp á 6 þúsund metra hátt eldfjall ef gulrótin væri ekki flugið niður ;-)

Þannig að ég er rosa glöð að heyra að þetta sé ekkert mál. En á ég líka vin sem náði fullfrískur upp á topp Kilimanjaro og var svo borinn meðvitundarlaus alla leið niður! (þú veist hver þú ert ;-) Háloftaveiki, þá er heilinn ekki að fá sitt súrefni og eina ráðið er að fara niður strax.

Svo er fólk misjafnt, sumir þola þetta vandræðalaust og aðrir ekki. Ég hef aldrei prófað svo ég veit ekki hvernig mitt kerfi mun bregðast við. Lykilatriði er víst aðlögun; að fara hægt upp og venja líkamann við. Þeir hörðustu taka ca 3 daga í gönguna upp, flestir taka kannski 5 daga. Við tökum 7 daga. Og fáum svo 3 daga til að bíða uppi eftir réttu flugveðri. En eftir að í loftið er komið prumpast ég hugsanlega enn hærra. Off to see Allah!

Ég hef semsagt engar áhyggjur af göngunni upp. Ég mun trukka í gegnum þetta í góðum félagsskap. En ég hef miklar áhyggjur af því að komast ekki í loftið. Það er einstaklega ólíklegt að ég muni leggja eitthvað svona á mig aftur. Fyrir utan að þetta er í eina skiptið sem fólki verður leyft að henda sér fram af Kilimanjaro. Og ég hef engan áhuga á að fara niður fótgangandi. Þess vegna eyði ég miklum tíma núna í að afla mér upplýsinga um súrefnisupptöku.

Ég er meðal annnars að skoða þessi úrræði:
Jóga: ég hef tröllatrú á að íhugun og jógaöndun hjálpi til við súrefnis nýtingu
Mataræði: undirbúa líkamann næringarlega til að verða rauð-blóðkorna-framleiðsluvél!
Bætiefni: Ginkgo Biloba, Chlorophyll…
Langhlaup: Gott þol hlýtur að hjálpa til við súrefnisupptöku, langhlaup hjálpa líka til við einbeitingu og öndun, svo þarf ég að læra að fara mér hægt og gefast ekki upp, ég er meiri spretthlaupari að upplagi, finnst gaman að hlaupa hratt en nenni ekki að hlaupa mikið lengur en 30 mín. Hljóp einu sinni 10km í Reykjavíkurmaraþoni (tæpur klukkutími) og hélt ég myndi drepast úr leiðindum!
Viagra: ég las rannsókn, nokkrir menn voru sendir upp á fjall með Viagra… já, seríoslí!
Súrefniskútur: það er ekki mælt með að svindla í göngunni með auka súrefni, líkaminn þarf víst að fá aðlögunina, og svo er þetta þungt og það eyðir orku og súrefni að bera upp tankinn, en það er mælt með litlum kút til að nota fyrir flugið (sérstaklega ef maður skyldi álpast hærra)
Diamox: háfjallaveikislyf, skiptar skoðanir á því, aukaverkanir eru svipaðar og háfjallaveikis einkenni… tek það allavega með
Sjósund: er það ekki allra meina bót? Bætir blóðstreymið og styrkir hjartað. Hef mánuð til að svamla í köldum íslenskum sjó áður en ég fer til SA, svo er sjórinn á suðurströnd SA alveg jafn kaldur og hér sko!
Elevation training mask: ekki mjög töff að fara út að hlaupa með það… en gæti hugsanlega hjálpað